LapTuc.comLập Tức
Sự cố điện trong nhà

Nhảy aptomat liên tục: rút thiết bị nào, gài lại mấy lần thì thôi và gọi thợ ra sao

Aptomat nhảy rồi lại nhảy: rút hết thiết bị nhánh đó, gài một lần, cắm lại từng cái để tìm thủ phạm. Nhảy khi chưa cắm gì là phải gọi thợ, đừng gài cố.

Young Vietnamese man in a small rented room unplugging an electric kettle from a wall socket, other appliances lined up on the floor, warm lamp light, side view

Aptomat nhảy liên tục thì làm ba việc theo thứ tự: để aptomat ở vị trí xuống và rút phích mọi thiết bị trên nhánh đó, gài lại đúng một lần khi đã rút hết, rồi cắm lại từng thiết bị, mỗi cái cách nhau vài phút để xem cái nào làm nhảy. Không cần gọi 114 hay 115 nếu không có khói, mùi khét nồng hay người bị điện giật. Nếu có, ra khỏi phòng rồi gọi.

Điều quan trọng nhất cần nhớ: aptomat nhảy là nó đang làm đúng việc của nó — cắt điện khi có quá tải, chập hoặc rò. Gài đi gài lại, chèn giữ cần gạt, hay thay bằng cái to hơn là tắt đi cái báo động chứ không dập được cái đang cháy. Nếu đã rút hết thiết bị mà vẫn nhảy, đó là lúc dừng tay và gọi thợ điện.

Hiểu lầm thường gặp và cách hiểu đúng

Nhiều người xử lý aptomat nhảy theo thói quen nghe kể. Bảng dưới đây đặt cạnh nhau cái hay làm và cái nên làm.

Hiểu lầmHiểu đúngViệc nên làm
Aptomat yếu nên hay nhảy, thay cái to hơn là xongAptomat được chọn theo cỡ dây; cái to hơn sẽ để dây nóng chảy vỏ trước khi kịp cắtGiữ nguyên, gọi thợ xem nguyên nhân
Gài nhiều lần thì nó sẽ ănMỗi lần gài vào chỗ chập là một lần dây và tiếp điểm nóng thêmGài một lần sau khi rút hết; nhảy lại thì thôi
Chèn băng dính giữ cần gạt cho khỏi nhảyĐó là tắt hẳn cái bảo vệ cuối cùng của ngôi nhàKhông bao giờ chèn giữ
Nhảy một lần sau trận mưa là nhà sắp cháyMột lần sau mưa thường do nước vào ổ cắm ngoài trời hay dây đèn sânRút thiết bị ngoài trời, ghi lại, lặp lại thì gọi thợ
Ví dụ: chị Mai ở trọ, aptomat nhảy mỗi khi bật ấm siêu tốc cùng lúc với nồi cơmHai thiết bị nóng cùng chạy làm quá tải nhánh nhỏ của phòngKhông bật cùng lúc; báo chủ trọ nếu vẫn nhảy khi chỉ bật một cái

Phân biệt hai loại nhảy giúp bạn bình tĩnh hơn: nhảy khi bật thêm đồ là dấu hiệu quá tải hoặc lỗi ở chính thiết bị đó; nhảy ngay khi chưa cắm gì, hoặc nhảy lúc đêm khuya chẳng ai dùng gì, là dấu hiệu lỗi nằm trên đường dây và chỉ thợ mới nên tìm.

Mười phút tìm thủ phạm mà không đụng vào tủ điện

Cách này chỉ dùng rút phích và gạt aptomat, không mở nắp tủ, không chạm dây. Làm khi tay khô, chân đi dép, đứng chỗ khô:

  1. Để aptomat bị nhảy ở vị trí xuống. Nếu có aptomat tổng và các nhánh, nhớ xem nhánh nào nhảy.
  2. Đi một vòng các phòng thuộc nhánh đó, rút phích mọi thứ: ấm đun, nồi cơm, máy sấy tóc, bàn là, sạc, quạt, tivi. Thiết bị gắn cố định như điều hoà, bình nóng lạnh thì tắt bằng công tắc hoặc aptomat riêng của nó nếu có.
  3. Quay lại tủ, gài nhánh đó lên một lần.
  4. Nếu vẫn nhảy ngay khi chưa cắm gì: dừng. Để nguyên vị trí xuống. Gọi thợ điện. Phần lỗi nằm trong dây, ổ cắm âm tường hay thiết bị gắn cố định.
  5. Nếu giữ được: cắm lại từng thiết bị, bắt đầu từ cái cần nhất (tủ lạnh, đèn), mỗi cái cách nhau vài phút.
  6. Khi cắm một thiết bị mà aptomat nhảy, thiết bị đó là nghi phạm đầu tiên. Để riêng nó ra, đừng dùng tiếp, ghi lại tên và giờ.
  7. Gài lại một lần nữa khi đã rút nghi phạm ra. Nếu giữ được, tạm dùng các thiết bị còn lại và hẹn thợ xem chiếc kia.

Trong cả quá trình, nếu ngửi thấy mùi khét, nghe tiếng rè trong tủ hay thấy ổ cắm nóng, dừng ngay, không làm tiếp bước nào. Có khói thì đưa mọi người ra ngoài và gọi 114.

Ba kiểu nhảy và mỗi kiểu nói lên điều gì

Nhảy khi bật thêm thiết bị công suất lớn. Đây là kiểu dễ hiểu nhất: nhánh đó đang gánh quá nhiều. Ấm siêu tốc, bếp từ, máy sấy tóc, bình nóng lạnh chạy cùng lúc là thủ phạm quen thuộc. Chia giờ dùng là cách tạm thời; muốn dùng cùng lúc thì nhờ thợ xem lại dây và nhánh, không tự thay aptomat.

Aptomat chống giật nhảy khi trời mưa hay có nước. Loại aptomat chống giật cắt khi có dòng điện rò ra ngoài, kể cả rò rất nhỏ qua nước. Nhảy sau mưa thường do ổ cắm ngoài sân, đèn cổng, dây qua chỗ dột. Rút những thứ ngoài trời, để khô, ghi lại; nếu nhảy lặp lại thì gọi thợ vì rò điện là chuyện không nên để lâu.

Nhảy giữa đêm khi không ai dùng gì. Đây là kiểu cần để tâm nhất. Không có người bật thêm thứ gì mà vẫn nhảy nghĩa là có chỗ đang chập chờn: tủ lạnh, bơm nước tự chạy, hay dây trong tường. Đừng gài lại để ngủ cho xong. Nếu không có mùi hay khói, để nhánh đó tắt tới sáng, giữ nhánh tủ lạnh nếu tách riêng được, rồi gọi thợ.

Một đêm ở phòng trọ: chuyện của Huy

Huy là sinh viên, ở một phòng trọ khép kín. Mười hai giờ đêm, đang ôn bài thì phòng tối. Huy bật đèn pin điện thoại, mở cửa nhìn ra hành lang: phòng bên vẫn sáng. Aptomat nhỏ của phòng gắn cạnh cửa, đang gạt xuống. Huy gài lên một lần, được chừng một phút thì nhảy lại.

Lúc này Huy dừng gài. Cậu rút hết phích trong phòng: ấm siêu tốc, sạc máy tính, quạt, nồi cơm, dây nối dưới gầm bàn. Gài lên một lần, aptomat giữ được. Cậu cắm quạt, chờ năm phút, ổn. Cắm sạc máy tính, ổn. Cắm dây nối dưới gầm bàn thì nghe tách một tiếng, aptomat nhảy. Huy rút dây nối ra, thấy một đầu ổ đã ố vàng và hơi ấm. Cậu để nó ra giữa sàn gạch, gài lại aptomat, phòng có điện.

Sáng hôm sau Huy chụp ảnh ổ nối, nhắn chủ trọ: "Cô ơi, đêm qua aptomat phòng cháu nhảy, cháu tìm ra là do dây nối cũ bị ố, cháu đã bỏ không dùng. Ổ cắm trên tường cạnh bàn hơi lỏng, cô cho thợ xem giúp cháu được không ạ?" Điều Huy làm đúng là không gài thêm lần nào sau khi nó nhảy lại, rút hết rồi cắm lại từng thứ, và không cắm lại cái ổ nối bị ố chỉ vì nó còn dùng được.

Gọi thợ điện: mô tả thế nào để người ta hiểu ngay

Thợ hỏi qua điện thoại càng rõ thì càng mang đúng đồ và tới đúng lúc. Trước khi gọi, ghi ra ba điều: nhánh nào nhảy (hoặc aptomat tổng), nhảy khi nào (khi bật gì, hay tự nhảy), và đã thử những gì. Chụp một tấm ảnh tủ aptomat từ xa, gửi qua tin nhắn nếu thợ đồng ý.

Câu mẫu: "Anh ơi, em ở phòng trọ tầng hai, nhà số… ngõ…. Aptomat phòng em nhảy liên tục từ khoảng mười giờ. Em đã rút hết đồ, gài lại vẫn nhảy ngay, không có mùi khét. Anh xem tới được lúc nào, tiền đi lại và tiền công kiểm tính thế nào, nếu phải thay đồ thì báo giá trước khi làm giúp em được không?"

Đó là câu hỏi về thứ tự và sự minh bạch, không phải mặc cả. Thợ đứng đắn sẽ trả lời rõ, hoặc nói thẳng phải tới xem mới báo được. Nếu đầu dây chỉ nói chung chung "tới rồi tính", bạn có quyền tìm người khác — nhất là khi tình trạng cho phép chờ tới sáng.

Ở nhà thuê, phòng trọ, gọi chủ nhà hoặc chủ trọ trước. Nhiều nơi chủ nhà có thợ quen và chịu chi phí sửa phần dây trong tường. Nói ngắn: "Cô ơi, aptomat phòng cháu nhảy liên tục, cháu đã rút hết đồ vẫn nhảy, giờ phòng không có điện. Cô cho thợ qua hay cháu tự gọi ạ?"

Những việc tuyệt đối không tự làm

Một số việc trông có vẻ nhanh gọn lại là con đường ngắn nhất dẫn tới chập cháy. Những việc này để thợ làm:

  • Không thay aptomat to hơn cho khỏi nhảy. Dây trong tường không lớn lên theo aptomat, nó chỉ chịu nóng lâu hơn trước khi bị cắt.
  • Không chèn, buộc, dán giữ cần gạt. Làm vậy là tắt bộ phận bảo vệ duy nhất đang hoạt động.
  • Không mở nắp tủ điện, tháo dây hay đấu tắt qua aptomat. Kể cả khi đã gạt tổng, phía trên aptomat tổng vẫn có điện.
  • Không tự tháo ổ cắm, công tắc để xem bên trong có cháy không.
  • Không gài lại khi tay ướt, chân đứng nước hay khi tủ điện ở chỗ dột, chỗ ẩm.

Nếu thấy mình đang định làm một trong những việc trên vì đêm khuya không gọi được ai, hãy chọn phương án chậm mà an toàn: để nhánh đó tắt, dùng đèn pin và sạc dự phòng tới sáng.

Sau khi thợ xử lý: ghi lại gì để lần sau đỡ mất công

Hỏi thợ một câu: "Anh chỉ giúp em nguyên nhân nằm ở đâu và nhánh nào cấp cho phòng nào được không?" Rồi chụp ảnh chỗ hỏng, chụp tủ aptomat, và nếu được thì dán nhãn từng aptomat bằng giấy dính ngay lúc thợ còn ở đó. Lần sau aptomat nhảy, bạn biết ngay nhánh nào và phòng nào.

Giữ biên nhận ghi việc đã làm, vật tư đã thay. Với nhà thuê, gửi ảnh biên nhận cho chủ nhà ngay hôm đó kèm một dòng mô tả. Thiết bị nào bị xác định là thủ phạm thì ghi lại; đừng cắm lại dùng tiếp chỉ vì "hôm nay nó lại chạy được".

Nếu aptomat nhảy theo mùa, chẳng hạn mỗi đợt mưa, hãy nói với thợ để họ tìm chỗ nước vào. Chuyện lặp lại có quy luật thường có một nguyên nhân cụ thể, và ghi chép của bạn là manh mối tốt nhất. Phần kiểm định kỳ sau đó thì đưa vào lịch bảo dưỡng của nhà, không cần chờ tới lần nhảy tiếp theo.

Câu hỏi thường gặp

Aptomat nhảy một lần rồi gài lại dùng bình thường thì có cần gọi thợ không?

Nếu chỉ một lần, có nguyên nhân rõ như vừa bật cùng lúc nhiều thiết bị nóng, thì chưa cần. Ghi lại ngày giờ và thiết bị đang chạy. Nếu lặp lại trong vài ngày hoặc nhảy khi không dùng gì, hãy gọi thợ.

Vì sao aptomat chống giật hay nhảy khi trời mưa?

Loại này cắt điện khi có dòng điện rò ra ngoài, và nước mưa vào ổ cắm ngoài trời, đèn cổng hay dây qua chỗ dột tạo ra đúng kiểu rò đó. Rút các thiết bị ngoài trời, để khô, nếu vẫn lặp lại thì gọi thợ tìm chỗ rò.

Có nên thay aptomat lớn hơn để khỏi nhảy không?

Không. Aptomat được chọn theo khả năng chịu tải của dây. Thay cái lớn hơn làm dây phải chịu nóng lâu hơn trước khi bị cắt, dễ chảy vỏ và chập cháy trong tường. Việc thay hay chia lại nhánh là của thợ điện.

Đã rút hết thiết bị mà aptomat vẫn nhảy ngay thì làm gì?

Dừng gài, để aptomat ở vị trí xuống và gọi thợ điện. Lỗi lúc này nằm ở dây trong tường, ổ cắm âm tường hoặc thiết bị gắn cố định. Nếu nhánh đó có tủ lạnh, chuyển đồ ăn sang chỗ mát hoặc nhờ hàng xóm giữ tạm.

Ở trọ mà aptomat nhảy lúc nửa đêm thì gọi ai?

Gọi chủ trọ trước, nói rõ đã rút hết đồ mà vẫn nhảy hay chỉ nhảy khi bật một thiết bị. Nếu không có mùi khét hay khói, có thể để tắt tới sáng. Có khói hoặc mùi khét nồng thì ra ngoài và gọi 114.

Aptomat nhảy kèm mùi khét thì xử lý thế nào?

Không gài lại, không mở tủ điện. Đưa mọi người ra khỏi phòng có mùi, giữ trẻ nhỏ tránh xa. Nếu có khói hay mùi nồng dần, ra ngoài và gọi 114. Nếu mùi nhạt và đã hết, gọi thợ điện tới kiểm trước khi dùng lại.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138